Kalkulator eGFR dla dzieci

Uproszczony wzór Schwartza (2009), czyli wersja, którą można szybko policzyć przy łóżku pacjenta, szacuje przesączanie kłębuszkowe u dzieci i nastolatków w wieku od 1 do 18 lat. Oblicza się go, mnożąc 0,413 przez wzrost w centymetrach i dzieląc wynik przez stężenie kreatyniny w surowicy w mg/dl [1]. Zamiast wieku i płci używa wzrostu, ponieważ u dzieci masa mięśniowa (źródło kreatyniny) rośnie wraz ze wzrostem.

Wzory dla dorosłych, takie jak CKD-EPI, opracowano i zwalidowano u osób powyżej 18. roku życia. Dzieci mają znacznie mniejszą i stale zmieniającą się masę mięśniową, więc to samo stężenie kreatyniny odpowiada u sześciolatka niższemu przesączaniu kłębuszkowemu niż u dorosłego. Zastosowanie wzoru dla dorosłych u dziecka dawałoby systematycznie błędne wyniki. Od 18. roku życia przechodzi się na kalkulator eGFR dla dorosłych, który korzysta z CKD-EPI 2021.

Orientacyjnie po 2. roku życia za prawidłową uznaje się wartość około 90 ml/min/1,73 m² lub wyższą, natomiast utrzymujące się niższe wyniki mogą wskazywać na obniżoną czynność nerek. U dzieci poniżej 2 lat wartości prawidłowe są z natury niższe, bo nerka wciąż dojrzewa. Interpretacja należy do pediatry, diabetologa dziecięcego lub nefrologa dziecięcego, w kontekście całej oceny.

Wynik zależy od metody laboratoryjnej oznaczania kreatyniny. Wzór zakłada standaryzowaną metodę IDMS (spektrometria mas z rozcieńczeniem izotopowym, międzynarodowa metoda odniesienia, względem której kalibruje się oznaczenia kreatyniny), stosowaną w większości nowoczesnych laboratoriów. U dzieci o nietypowej masie mięśniowej (na przykład z chorobą nerwowo-mięśniową lub niedożywieniem) szacunek może być niedokładny. Wzór nie ma zastosowania u niemowląt poniżej 1. roku życia. Nieprawidłowy wynik zawsze potwierdza się powtórnym badaniem i oceną lekarską.